İzmir Dergisi, 8 terabytelık Dünyanın en büyük İzmir Arşivi

Batının Zeugması’ Kemalpaşa’da gün ışığına çıkıyor

İzmir’in Kemalpaşa ilçesinde bin 700 yıllık yeni bir arkeolojik kent bulundu. Bir perakende şirketinin deposundaki sondaj kazısı sırasında ortaya çıkan antik Roma kenti zengini mozaikleri ile göz kamaştırıyor.

İzmir’in Kemalpaşa ilçesinde bir perakende şirketinin depo olarak kullanacağı alanda yasa gereği sondaj kazısı yapılmasıyla adeta bir tarih hazinesi bulundu. Milattan sonra 4’ncü yüzyıla ait antik bir Roma kenti olduğu düşünülen alanda yapılan kurtarma kazısı sonrasında “Batı’nın Zeugması” denebilecek mozaikler ortaya çıktı.

Kültür ve Turizm Bakanı Ertuğrul Günay’ın da“dünyanın ilgisini çekecek müjde” olarak nitelendirdiği görkemli antik kentin bulunuşu büyük heyecan yarattı.

Kanalizasyon sistemi ile bugünkü teknolojilere binlerce yıl öncesinden meydan okuyan antik kentte bulunan 11 odalı villa kompleksinin 6 odasında mozaiğe rastlanınca çalışmalara hız verildi. Müze tarafından yapılan kurtarma kazılarında ortaya çıkan eserleri basına sahada tanıtan Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürü Osman Murat Süslü, “Anadolu’da kayıp kentlerin olduğu biliniyor. Yapılacak bilimsel çalışmalar sonucu belki bu kentin de hangi kayıp kent olduğu ortaya çıkacak” dedi. 

Milattan Sonra 4’üncü yüzyıla ait

Eylül ayının ilk günlerinde bir perakende firmasının depo olarak kullanacağı alanın 3’ncü derece arkeolojik sit alanı olması nedeniyle yasal prosedür gereği yapılan sondaj kazıları sonrasında yoğun arkeolojik izlere rastlandığını ifade eden Süslü, bunun üzerine Müze Müdürlüğü’nün kurtarma kazısı başlattığını, bilimsel kriterlere uygun bir çalışmanın sonucunda Milattan Sonra 4’ncü yüzyıla ait Geç Roma/ Doğu Roma/ Bizans denilen döneme denk gelen kültür katmanına rastlandığını kaydetti. 

Burada 550 metrekarelik alan içinde bir villa kompleksinin bulunduğunu, bunun da o dönemin modern yapılarına işaret ettiğini aktaran Süslü, villanın 103-105 santimetre yüksekliğinde duvar boyutları olduğunu, 11 odanın 6’sında da mozaiğe rastlandığını söyledi. Özellikle 57 metrekarelik mozaikte şu an bölgede görülemeyecek pars, kaplan gibi hayvan varlıklarının ve çok çeşitli bitkilerin resmedildiğine de dikkat çeken Süslü, renklendirmenin de doğal malzemelerle yapıldığını tespit ettiklerini aktardı. Kemalpaşa’da böyle bir alanın çıkmasından memnuniyet duyduklarını vurgulayan Süslü, “Burada Batı’nın Zeugması’ denebilecek bir yapılaşma var. Alan sadece villadan oluşmuyor. Sondaj kazılarıyla arazi genelinde yapılara rastlamakla beraber zaman içinde zengin verilere de rastlayacağımız aşikar” dedi.

Bölgede her yıl 22 kazının gerçekleştirildiğini dile getiren Süslü, vatandaşlara da tarihi eser kaçakçılığı ile ilgili çağrıda bulundu. Burada en üzücü durumun kaçak kazılar olduğunu dile getiren Süslü, yıllardır yurtdışına kaçırılmış eserlerin iadesiyle uğraştıklarını ve son yıllarda başarı elde ettiklerini kaydetti. Kaçak kazı sonucunda çıkarılan eserlerin çok cüzi miktarlarla satıldığını, bu sırada da bilimsel kriterlerden uzak kazı yapıldığı için yoğun tahribat yapıldığını anlatan Süslü, vatandaşlardan bu işle uğraşanları yetkililere bildirmesini isterken “Biz zaten eser bulduğunu belirten vatandaşlarımıza fazlasıyla ödeme yapıyoruz” diye konuştu.

İzmir’in Kemalpaşa ilçesinde bir perakende şirketinin depo olarak kullanacağı alanda yasa gereği sondaj kazısı yapılmasıyla adeta bir tarih hazinesi bulundu. Milattan sonra 4’ncü yüzyıla ait antik bir Roma kenti olduğu düşünülen alanda yapılan kurtarma kazısı sonrasında “Batı’nın Zeugması” denebilecek mozaikler ortaya çıktı.

Kültür ve Turizm Bakanı Ertuğrul Günay’ın da“dünyanın ilgisini çekecek müjde” olarak nitelendirdiği görkemli antik kentin bulunuşu büyük heyecan yarattı.

Kanalizasyon sistemi ile bugünkü teknolojilere binlerce yıl öncesinden meydan okuyan antik kentte bulunan 11 odalı villa kompleksinin 6 odasında mozaiğe rastlanınca çalışmalara hız verildi. Müze tarafından yapılan kurtarma kazılarında ortaya çıkan eserleri basına sahada tanıtan Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürü Osman Murat Süslü, “Anadolu’da kayıp kentlerin olduğu biliniyor. Yapılacak bilimsel çalışmalar sonucu belki bu kentin de hangi kayıp kent olduğu ortaya çıkacak” dedi.

Milattan Sonra 4’üncü yüzyıla ait

Eylül ayının ilk günlerinde bir perakende firmasının depo olarak kullanacağı alanın 3’ncü derece arkeolojik sit alanı olması nedeniyle yasal prosedür gereği yapılan sondaj kazıları sonrasında yoğun arkeolojik izlere rastlandığını ifade eden Süslü, bunun üzerine Müze Müdürlüğü’nün kurtarma kazısı başlattığını, bilimsel kriterlere uygun bir çalışmanın sonucunda Milattan Sonra 4’ncü yüzyıla ait Geç Roma/ Doğu Roma/ Bizans denilen döneme denk gelen kültür katmanına rastlandığını kaydetti.

Burada 550 metrekarelik alan içinde bir villa kompleksinin bulunduğunu, bunun da o dönemin modern yapılarına işaret ettiğini aktaran Süslü, villanın 103-105 santimetre yüksekliğinde duvar boyutları olduğunu, 11 odanın 6’sında da mozaiğe rastlandığını söyledi. Özellikle 57 metrekarelik mozaikte şu an bölgede görülemeyecek pars, kaplan gibi hayvan varlıklarının ve çok çeşitli bitkilerin resmedildiğine de dikkat çeken Süslü, renklendirmenin de doğal malzemelerle yapıldığını tespit ettiklerini aktardı. Kemalpaşa’da böyle bir alanın çıkmasından memnuniyet duyduklarını vurgulayan Süslü, “Burada Batı’nın Zeugması’ denebilecek bir yapılaşma var. Alan sadece villadan oluşmuyor. Sondaj kazılarıyla arazi genelinde yapılara rastlamakla beraber zaman içinde zengin verilere de rastlayacağımız aşikar” dedi. 

Bölgede her yıl 22 kazının gerçekleştirildiğini dile getiren Süslü, vatandaşlara da tarihi eser kaçakçılığı ile ilgili çağrıda bulundu. Burada en üzücü durumun kaçak kazılar olduğunu dile getiren Süslü, yıllardır yurtdışına kaçırılmış eserlerin iadesiyle uğraştıklarını ve son yıllarda başarı elde ettiklerini kaydetti. Kaçak kazı sonucunda çıkarılan eserlerin çok cüzi miktarlarla satıldığını, bu sırada da bilimsel kriterlerden uzak kazı yapıldığı için yoğun tahribat yapıldığını anlatan Süslü, vatandaşlardan bu işle uğraşanları yetkililere bildirmesini isterken “Biz zaten eser bulduğunu belirten vatandaşlarımıza fazlasıyla ödeme yapıyoruz” diye konuştu.

DERGİ ARŞİVİNDEN