İzmir Dergisi, 8 terabytelık Dünyanın en büyük İzmir Arşivi

Menderes’in şifa merkezi yatırımcı bekliyor

İzmir il Kültür ve Turizm Müdürü Abdülaziz Ediz, Menderes, Deliömerli mevkiinde yer alan tarihi Roma hamamı ve kaplıcalarının en az Allianoi, Agamemnon ve Karakoç merkezleri kadar değerli bir şifa merkezi olduğuna dikkat çekerek, girişimcileri bu bölgeye yatırım yapmaya davet ediyor

 

Yıkanmak amacıyla kapalı yerler inşa etme tarihi Hindistan, eski Mısır, antik Ege ve Yunan uygarlıklarına kadar uzansa da, yapılan arkeolojik çalışmalar günümüz hamamlarına çok benzer işlevler gören, içi ısıtılan, sıcak su akan binaların yaygın olarak ilk kez M.Ö. 5. yüzyılda Atina’da kullanıldığını gösterir.

Ancak Yunanlıların öncülük ettiği bu alanda asıl gelişim Roma uygarlığı döneminde gerçekleşmiştir.

Vezüv Yanardağının patlamasından sonra küller altında kalan Pompei  şehrinde yapılan kazılar, Romalıların kullandıkları hamamları ortaya çıkarmıştır. Bu hamamların yalnız temizlik için değil, zevk ve eğlence için de yapıldığı anlaşılmaktadır. Romalılarda sınıf farkı olduğu için, hamamlarda kölelerle asillerin giriş kapıları ve yıkandıkları yerler ayrılmıştı. Roma hamamlarında ayrıca buhar banyosu yeri, soğuk ve sıcak su havuzları da vardı. 

Hamamın ‘thermea’ şeklinde isimlendirildiği Roma’da M.Ö. 33’te 170 genel hamamın olduğu bilinmektedir.

Üstün bir mimarlık felsefesiyle kurulan Roma şehirlerinin kimisi günümüze kadar ulaşan tiyatroları, zafer takları, sütunları ve su yolları gibi hamamları da hayranlık uyandırıcı eserlerdir.

Ana kayaya oyularak yapılmış

Anadolu’nun birçok bölgesinde Roma hamamlarına rastlanır. İzmir’in Menderes ilçesi sınırlarında da bir Roma hamamı bulunur. Adını Tahtalı Barajı’nı besleyen Deliömerli deresinden alan ve çok eski bir yerleşim yeri olan Deliömerli tarihi Roma hamamı ve kaplıcalarına ev sahipliği yapmaktadır.

Menderes-Gümüldür yolunun yaklaşık 17. kilometresindeki Deliömerli mevkii sapağına girildiğinde, yaklaşık 7 kilometre sonra yer alan köprünün kuzeyine giden patika yol takip edildiğinde anakayaya oyularak yapılmış kaplıcalara ulaşılır.

Doğu ve batı olmak üzere iki bölümden oluşan kaplıcanın ana bölümü batıda yer almaktadır. Doğu kesimde yer alan sıcaklık, ılıklık, ve havuzlu bölümde su kanalları, havalandırma delikleri ile atıksu kanalları korunmuştur. Kaplıca tesislerinin kuzeyinde ise tesise su getiren kanallar ile kontrol bacaları yine ana kayaya oyularak yapılmıştır. 

Bölge özellikle dağcılık kulüplerinin yürüyüş rotaları arasında yer almaktadır. Menderes-Deliömerli-Yeniköy çevresinde ayrıca kamp-karavan, bisiklet, atlı doğa yürüyüşü yapılabilecek alanlar bulunur.

Karakoç, Allianoi, Agamemnon değerinde

İzmir İl Kültür ve Turizm Müdürü Abdülaziz Ediz, Menderes-Tahtalı Barajı havzasında bulunan Roma hamamlarının termal ve sağlık turizmi için son derece uygun yerler olduğuna dikkat çekiyor. Ediz, M.Ö. 3’üncü yüzyılda yapılmış olan Roma hamamlarının termal tedavi merkezleri olduğunu belirterek, “Burası tedavi merkezi olarak Karakoç, Allianoi, Agamemnon merkezleri değerinde. En az onlar kadar değerli bir şifa merkezi. Kayaların oyulmasıyla yapılmış bu alan hem bir turizm hem de tedavi amaçlı olarak sağlık turizmine katkı koyabilir. Bu tür merkezlerin dünyada çok az benzeri var.  Bizim beklentimiz yatırımcıların buralara otel ve tedavi amaçlı otel yapmaları. İlgili bakanlıklarımız da yatırımcılara yasal çerçevede teşvik verecek” diyor

DERGİ ARŞİVİNDEN