İzmir Dergisi, 8 terabytelık Dünyanın en büyük İzmir Arşivi

İzmir’in aydın köyü: Bademler

Bilindik tüm köy yaşantılarına aykırı özellikleriyle Bademler Köyü, çağdaş ve modern yapısını yıllardır nesilden nesile aktarıyor.

Gezi / Excursion :CEYDA ADAR

Adını önce tiyatrosuyla, ardından da Türkiye’nin ilk Çocuk Oyuncakları Müzesi ile duyurdu. Bilindik tüm köy yaşantılarına aykırı özellikleriyle Bademler Köyü, çağdaş ve modern yapısını yıllardır nesilden nesile aktarıyor.

Geçimlerini tahtacılık ile sağlayan göçmen Yörüklerin yerleşik hayata geçerek kurdukları Bademler Köyü’nün geçmişi 250 - 300 yıl öncesine dayanıyor. Çevresinde bulunan badem ağaçları nedeniyle Bademler ismini alan köy, 2 binlere yaklaşan nüfusu ile günümüzün en aydınlık köyü. 

Pazar günü Bademler Köyü’nü keşfetmek için haftanın en uygun günü. Çünkü görülmeye değer tüm ayrıcalıklarına ek olarak pazar günü demek, Bademler’in tümü doğal ürünlerden oluşan pazarında alışveriş demek. Köy merkezinde Çocuk Oyuncakları Müzesi’nin duvarına asılı afişi takip ederek önce köy pazarında alıyoruz soluğu. Sağlı sollu sıralanmış tezgâhlarda sıcak gülümsemesiyle konuklarını karşılayan köylüler kendi yetiştirdikleri ürünleri, köy ekmeklerini ve köyün geçim kaynağı çiçekleri gelenlerin beğenisine sunuyorlar. Pazaryeri civarındaki alanlarda köylü kadınların hünerli ellerinden çıkan sıcacık gözleme çeşitleri de pazar sonrası açlığınıza birebir gelecek.

Pazarda satılan çiçekler köy halkının bir numaralı geçim kaynağı. Seralardan tezgahlara uzanan yolculuğunda sevgiyle büyütülen rengarenk çiçekler, görsel bir şölene dönüşüyor girdiği her mekanda. Yüzde 80’i çiçekçilik ile geçinen halkın bir diğer geçim kaynağı ise zeytincilik. Köylülerin kendi elleriyle doğal ortamda hazırladıkları zeytinler, pazarın da önde gelen ürünlerinden.

Oyuncak Müzesi

Köy pazarında bir turun ardından Türkiye’nin ilk Çocuk Oyuncakları Müzesi’ni gezmek için müzenin kapısından içeri giriyoruz. Köy muhtarı Mehmet Uysal rehberliğinde dolaştığımız müze, yaşayan bir tarih adeta. İsmi Çocuk Oyuncakları Müzesi olarak anılsa da eski zaman oyuncaklarının sergilendiği müze, duvarları süsleyen eski fotoğraflar ve eşyalar ile köyün tarihini de canlandırıyor hafızalarda. Kendisi de Bademler Köyü’nden olan 2007 yılında yitirdiğimiz Arkeolog Musa Baran tarafından kurulan müze, ilk olarak 1990 yılında kapılarını açmış. Annesine ait olan evi, ölümünün ardından müzeye dönüştüren Baran, annesini de unutmayarak müzenin bir odasını kendisine ayırmış. Bu odada eski fotoğraflar ve eşyalar sergileniyor; diğer odada da eski yıllarda çocukların oynadığı oyunlara ait araç-gereçler kısa açıklamaları ile birlikte çerçeveli bölümlerde yer alıyor.

Sanatsever köy

Bademler Köyü’ne gelip tiyatrosunu görmeden dönmek olmaz diyerek ikinci durağımız Bademler Köyü Tiyatrosu oluyor. Sezon henüz açılmadığından bir provaya denk gelmesek de tiyatro tüm görüntüsüyle modern bir tiyatro yapısından farksız. Köyde 1930’lu yıllarda başlayan tiyatroculuk, 1969’da yapımı tamamlanan tiyatro binasıyla köyün kültürel yapısının ayrılmaz bir parçası olmuş. Geçmiş yıllarda köy meydanında sahnelenen oyunlar, tiyatro binasının hizmete açılmasıyla 150 kişilik salonda oynanmaya başlamış. Genci, yaşlısı tiyatroya ilgi duyan köy halkının canlandırdığı oyunlar artık sadece köy halkının değil, davet edildikleri tüm şehirlerin beğenisine sunuluyor. Her yıl 27 Mart Dünya Tiyatro Günü için bir oyun hazırlayan Bademler Köyü oyuncuları, gündüzleri tarlada, geceleri sahnede gösteriyorlar hünerlerini.

Sadece tiyatrosu ve müzesi değil elbet Bademler’i Bademler yapan. Adını ilk kez 1964 yılında ev sahipliği yaptığı Susuz Yaz filmi ile duyuran Bademler Köyü, sokaklarında adımlarken karşınıza çıkıveren çeşitli kuruluş ve dernekler ile de dikkatleri çekiyor. Okuma-yazma oranının yüzde yüz olduğu köyde çağdaş yapının bir göstergesi olarak İzmir Atatürk İl Halk Kütüphanesi'nin bir şubesi bulunuyor. Kültür ve Sanat Derneği, Avcılar ve Atıcılar Derneği, Gençlik ve Spor Kulübü de Bademler’in sosyal ve kültürel gelişmişliğinin kanıtı niteliğinde.

Bademler’e girdiğiniz andan itibaren yeşiller içerisinde soluduğunuz tertemiz köy havası olsa da köy bir yandan geleneklerini sürdürürken diğer taraftan da farklı yapısıyla örnek oluyor tüm köylere. Bir pazar gününüzü Bademler Köyü’ne ayırın. Tiyatrosundan müzesine, derneklerinden dost halkına modern hayatın çağdaş köyünü siz de yaşayın. Bu güzel geziyi isterseniz köyün çevresini rengarenk saran bitki örtüsünün herhangi bir noktasında ya da köyün az ilerisindeki çamlık alanda, dere kenarında piknik yaparak taçlandırın. Dönüşte köy kahvesine uğrayıp taze demlenmiş çay ya da özellikle kekik çayınızı yudumlamayı ihmal etmeyin. 

Nasıl gidilir?

Özel araç ile gidecekler için Bademler, İzmir-Çeşme yolu üzerinde Güzelbahçe’den Seferihisar yönüne doğru 11 kilometre sonra yer alıyor. Köye otobüs ile gitme imkanınız da var. 320 numaralı Konak-Bademler otobüsü her gün hizmet veriyor.

DERGİ ARŞİVİNDEN